Obóz Wszechpolski

Narodowy katolicyzm

Wspaniałe zwycięstwo Narodowej Demokracji w wyborach parlamentarnych 26 I 1919 r.

Wybory zostały, przeprowadzone w szybkim tempie. Polskie państwo nie miało jeszcze zbyt dokładnie ustalonych granic. Wybory odbyły się na obszarach dawnego Królestwa Kongresowego i zachodniej Galicji. W następnych miesiącach, gdy Polska się powiększała o nowe terytoria, sukcesywnie były przeprowadzane wybory uzupełniające skład parlamentu.
Uchwalona 22 XI 1918 roku ordynacja dawała prawo wyborcze wszystkim obywatelom, którzy ukończyli 21 lat. Dzisiaj jest to standardem, wtedy jednak w europie zachodniej i Ameryce nim nie było! Polska jako jeden z pierwszych krajów świata przyznała prawa wyborcze kobietom – za naszym przykładem uczyniły to Stany Zjednoczone, Wielka Brytania i Francja!
Na 50 tys. osób w okręgu przypadał jeden poseł, chociaż zdarzały się odstępstwa od tej reguły. Od kandydatów wymagano zebrania podpisów minimum 50. wyborców, zamieszkujących dany okręg wyborczy.
W głosowaniu, z dnia 26 I 1919 roku, zostało wybranych 226. posłów w Kongresówce oraz 70. w Galicji. Była bardzo duża frekwencja – która wynosiła od 70. do 90%.
W Królestwie Narodowa Demokracja uzyskała 45,5% głosów.
Jak już wspomniano, w kolejnych miesiącach miały miejsce głosowania na terytoriach włączanych do państwa polskiego. W lutym 1919 r. miały miejsce wybory w Suwalszczyźnie. W marcu zostało uznanych przez Sejm 6. posłów ze Śląska Cieszyńskiego. Jak wiadomo, na tym terenie głosowanie się nie odbyło z powodu wkroczenia wojsk czeskich.

Po zwycięskim zakończeniu powstania wielkopolskiego w czerwcu 1919 roku przeprowadzono również tam wybory. Wybrano wtedy 42. posłów z Wielkopolski. Także w czerwcu tegoż roku zostało wybranych kolejnych 11. posłów w okręgach bielskim oraz białostockim.
W związku, z tym że w Galicji Wschodniej trwała wojna z tzw. Ukraińcami, wyborów w takich warunkach nie można było przeprowadzić, zatem uznano za posłów na Sejm 28. niegdysiejszych deputowanych do parlamentu austriackiego wybranych w tamtym rejonie.
W rezultacie w połowie 1919 roku Sejm Ustawodawczy składał się z 394. posłów. Najsilniejszym klubem parlamentarnym był utworzony przez Narodową Demokrację, Związek Ludowo-Narodowy, który posiadał 140 mandatów. PSL „Wyzwolenie” miało 59 mandatów, PSL „Piast” – 47, Polskie Zjednoczenie Ludowe oraz Związek Polskich Posłów Socjalistycznych – po 35, Klub Narodowo-Robotniczy – 32, Klub Pracy Konstytucyjnej – 18, PSL-Lewica – 12. Pozostałe 13. mandatów zostało obsadzone przez ówczesny plankton polityczny, o którym nawet nie warto wspominać.
Marszałkiem został Wojciech Trąmpczyński ze Związku Ludowo-Narodowego.
2 V 1920 r. miały miejsce wybory uzupełniające w Pomorzu Gdańskim. Zostało wybranych 14. posłów. Najwięcej mandatów z Pomorza uzyskało Narodowe Stronnictwo Robotnicze.
W marcu 1922 roku nastąpiło uzupełnienie składu Sejmu Ustawodawczego, wtedy zostali uznani posłowie Sejmu Litwy Środkowej, wybrani przez ludność Wileńszczyzny.
W marcu 1921 roku została uchwalona konstytucja, misja powołanego w 1919 r. Sejmu Ustawodawczego zakończyła się w listopadzie 1922 roku, kiedy to odbyły się kolejne wybory parlamentarne.
Czołem Wielkiej Polsce!